Champignons kweken: compost, dekaarde en hoe lang het duurt

Wat je nodig hebt

Een champignon kweekset bestaat uit een laag doorgroeide compost en een aparte zak dekaarde. De compost is geen gewone potgrond: die is gemaakt van strorijke paardenmest, stro, kuikenmest en gips, en is voor gebruik gepasteuriseerd. Daar zit het verschil met het kweken van bijvoorbeeld oesterzwammen op koffiedik: champignons groeien pas goed door op dit specifieke, samengestelde mengsel, aangevuld met een aparte laag dekaarde erbovenop. Zonder die dekaarde komen er geen vruchtlichamen: de schimmeldraden hebben de overgang naar die bovenlaag nodig om champignons te gaan vormen. Koffiedik mist beide: de juiste compostsamenstelling en een dekaardelaag.

Bewaar de set na levering op een donkere plek bij 15 tot 20°C totdat je begint. Begin je er niet meteen aan, wacht dan niet te lang: de compost en de dekaarde blijven het beste in die koele, donkere omstandigheden tot je ze nodig hebt.

Stap voor stap

1. Zet de bak met compost, met het kartonnen deksel erop, op een plek bij 20 tot 25°C. Laat de compost zo ongeveer 4 dagen doorgroeien, tot hij wit is uitgeslagen met mycelium.
2. Prik een tiental gaten in de zak met dekaarde en leg de zak ongeveer 30 minuten in 1 liter water.
3. Open de zak en verspreid de dekaarde gelijkmatig en losjes over de doorgroeide compost.
4. Zet de bak met het deksel weer dicht op dezelfde plek bij 20 tot 25°C. Na 5 tot 8 dagen groeit het mycelium door de dekaarde heen naar de oppervlakte. Je ziet dat door het binnenste rondje bovenop het deksel te verwijderen; is de dekaarde wit bekleed, druk dan de hoekjes van het deksel in en open de luchtgaatjes.
5. Zet de bak daarna op een plek bij 15 tot 18°C en nevel de dekaarde regelmatig met een plantenspuit, zodat het oppervlak niet uitdroogt. Hou de dekaarde vochtig zonder hem te nat te maken.
6. Zie je een flink aantal knopjes verschijnen, geef dan water met een gieter. De eerste champignons komen aan de zijkanten van de bak, pas later in het midden.
7. Oogst door de champignon tussen je vingertoppen te pakken en er voorzichtig uit te draaien. Trek niet aan de steel en oogst niet te klein.
8. Geef na het oogsten van alle champignons opnieuw water. Na ongeveer een week verschijnt een nieuwe vlucht.

Hoe lang duurt het

De compost groeit in ongeveer 4 dagen door bij 20 tot 25°C. Daarna duurt het nog 5 tot 8 dagen voordat het mycelium door de dekaarde heen naar de oppervlakte is gegroeid, ook bij 20 tot 25°C. Pas daarna gaat de bak naar de koelere uitgroeifase van 15 tot 18°C, waarin de eerste knopjes en champignons verschijnen.

Na de eerste oogst is de set niet uitgeput: na het water geven verschijnt circa een week later een nieuwe vlucht. Dat herhaalt zich drie tot vijf keer, dus je oogst niet één keer maar meerdere keren verspreid over de set.

Wat er mis kan gaan

De meest gemaakte fout zit in de volgorde en de temperatuur: zet je de dekaarde er te vroeg op, voordat de compost wit is doorgroeid, dan groeit het mycelium moeizamer door. Hou je de twee doorgroeifases bovendien niet op 20 tot 25°C, dan duurt het langer dan de 4 respectievelijk 5 tot 8 dagen.

Een tweede fout is te nat of te droog nevelen in de uitgroeifase. Droogt het oppervlak van de dekaarde uit, dan vormen zich geen nieuwe knopjes; wordt de dekaarde te nat, dan verstikken de schimmeldraden juist. Nevel daarom regelmatig met een plantenspuit in plaats van met een gieter, en bewaar de gieter voor het moment dat er al flink wat knopjes staan.

Tot slot: zie je nog geen champignons in het midden van de bak terwijl de zijkanten al vol staan, dan is er niets mis. De eerste champignons verschijnen altijd aan de zijkanten, het midden volgt pas later.